Hoe vervang ik mijn BORA PUAKF koolstoffilter?

Door André Germsen

Welke BORA modellen gebruiken de PUAKF koolstoffilter?

De PUAKF koolstoffilter is compatibel met de volgende BORA afzuigsystemen:

• BORA Pure (PURU, PURH)
• BORA Classic 2.0 (CKU, CKH, CKFI)
• BORA Professional 3.0 (PKU, PKH)

Controleer het modelnummer op de typeplaat aan de onderzijde of zijkant van je afzuigeenheid. De typeplaat vermeldt het exacte type (bijvoorbeeld PURU) en het serienummer. Als het model begint met een van de bovengenoemde codes, gebruik je de PUAKF filter.

Let op: BORA Basic modellen gebruiken een ander filtertype. Probeer nooit een PUAKF filter in een Basic systeem te plaatsen, want de afmetingen en bevestigingspunten verschillen.

Wanneer moet ik de BORA koolstoffilter vervangen?

Vervang de PUAKF filter om de 6 tot 12 maanden, afhankelijk van kookfrequentie en type gerechten. Het systeem geeft een waarschuwingssignaal op het bedieningspaneel wanneer de ingestelde gebruiksduur is bereikt.

Signalen dat de filter eerder vervangen moet worden:

• Geuren blijven hangen na het koken
• Vetaanslag op keukenkastjes neemt toe
• Zuigkracht is merkbaar afgenomen
• Filterwaarschuwing knippert of blijft branden

Bij intensief gebruik (dagelijks koken, veel frituren of bakken) bereikt de filter sneller verzadiging. In dat geval is vervanging na 4 tot 6 maanden nodig. Kook je weinig, dan houdt de filter 12 maanden of langer mee, maar vervangen na een jaar is raadzaam omdat de koolstofkorrels na verloop van tijd minder actief worden, ook zonder gebruik.

Welke gereedschappen heb ik nodig voor het vervangen?

Voor de meeste BORA modellen met PUAKF filter heb je geen gereedschap nodig. De filterbehuizing opent met handmatig te verwijderen roosters of klemmen. Bij sommige oudere Professional 3.0 uitvoeringen kan een kruiskopschroevendraaier nodig zijn om twee schroeven te verwijderen.

Houd wel de volgende zaken bij de hand:

• Schone doek (om het compartiment te reinigen voordat je de nieuwe filter plaatst)
• Stofzuiger met spleetmondstuk (om losse vuilresten uit het compartiment te verwijderen)
• Gebruiksaanwijzing (voor modellspecifieke reset-instructies)

De nieuwe PUAKF filter is verpakt in een plastic zak. Verwijder deze pas vlak voor plaatsing, zodat de actieve koolstoflaag niet vooraf verzadigd raakt.

Stap 1: BORA afzuigsysteem uitschakelen en stroom uitschakelen

Schakel het afzuigsysteem uit via het bedieningspaneel. Wacht minimaal 5 minuten zodat de ventilator volledig tot stilstand komt en de motor afkoelt. Controleer of het display geen activiteit meer toont.

Schakel de stroom uit door de groepenschakelaar in de meterkast uit te zetten. BORA afzuiginstallaties zijn hardwired aangesloten (geen stekker), dus uitschakelen via de meterkast is noodzakelijk voor veiligheid. Sommige modellen hebben een aparte schakelaar onder het kookeiland; zet ook die uit.

Test of de stroom echt uit is door het bedieningspaneel in te drukken. Als het display opnieuw activeert, is de stroomtoevoer nog actief. Zoek dan de juiste groep in de meterkast.

Stap 2: Toegang krijgen tot het filtercompartiment

De locatie van het filtercompartiment verschilt per model:

• BORA Pure: Verwijder de metalen roosters uit het afzuigvlak. Til ze aan de voorzijde omhoog en trek ze naar je toe. Onder de roosters zit het filtercompartiment met een deksel dat je omhoog kunt klappen.
• BORA Classic 2.0: Open het schuifpaneel aan de voorzijde van de afzuigeenheid. Druk de vergrendelingsklemmen naar binnen en schuif het paneel naar voren. Het filtercompartiment is nu zichtbaar.
• BORA Professional 3.0: Trek de vetfilters naar voren uit de sleuf. Achter de vetfilters zit een toegangspaneel met twee klemmen of schroeven. Ontgrendel de klemmen of draai de schroeven los en verwijder het paneel.

Bij modellen met een deksel: klap het deksel volledig open tot het blijft staan. Sommige deksels hebben een hoek van 90 graden; forceer ze niet verder.

Reinig het zichtbare oppervlak van het compartiment met een droge of licht vochtige doek. Vetaanslag of stof in het compartiment vermindert de effectiviteit van de nieuwe filter.

Stap 3: Oude PUAKF koolstoffilter verwijderen

De PUAKF filter zit vast met twee vergrendelingsklemmen aan de zijkanten. Druk beide klemmen tegelijk naar binnen (richting het midden van de filter) en til de filter omhoog. Bij sommige modellen schuif je de filter eerst 1 tot 2 cm naar voren voordat hij vrijkomt.

Als de filter niet makkelijk loskomt:

1. Controleer of beide klemmen volledig ingedrukt zijn
2. Beweeg de filter licht heen en weer terwijl je de klemmen ingedrukt houdt
3. Kijk of er geen extra vergrendeling zit (sommige Professional 3.0 modellen hebben een derde klem aan de achterzijde)

Oude filters kunnen zwaar zijn door opgenomen vet en vocht. Houd de filter horizontaal tijdens verwijdering, zodat geen vuilresten in het compartiment vallen.

Gooi de oude filter weg bij restafval. De koolstofkorrels zijn niet recyclebaar en mogen niet bij GFT of PMD.

Stap 4: Nieuwe PUAKF filter plaatsen en vastmaken

Haal de nieuwe PUAKF filter uit de verpakking. Verwijder de plastic beschermfolie aan beide zijden van de filter. De filter heeft een bovenzijde (vaak gemarkeerd met een pijl of de tekst “TOP”) en een onderzijde.

Plaats de filter in het compartiment met de bovenzijde naar boven. Schuif de filter in de geleiderails aan weerszijden tot hij tegen de achterwand rust. Duw de filter naar beneden tot beide vergrendelingsklemmen hoorbaar vastklikken. Een klikgeluid aan beide zijden bevestigt dat de filter correct vastzit.

Test de bevestiging door de filter voorzichtig omhoog te trekken (zonder de klemmen in te drukken). De filter mag niet bewegen. Als hij wel beweegt, is minimaal een van de klemmen niet correct vergrendeld. Verwijder de filter en herhaal de plaatsing.

Controleer of de filter vlak in het compartiment ligt, zonder kieren aan de randen. Kieren veroorzaken luchtlekkage, waardoor ongefilterde lucht langs de koolstoflaag stroomt.

Stap 5: Filtercompartiment sluiten en systeem testen

Sluit het toegangspaneel of deksel in omgekeerde volgorde van de opening:

• BORA Pure: Klap het deksel dicht en plaats de roosters terug in het afzuigvlak. Druk ze aan tot ze vlak liggen.
• BORA Classic 2.0: Schuif het schuifpaneel terug tot de vergrendelingsklemmen vastklikken.
• BORA Professional 3.0: Plaats het toegangspaneel terug, vergrendel de klemmen of draai de schroeven vast, en schuif de vetfilters terug in de sleuf.

Schakel de stroom weer in via de groepenschakelaar. Zet het afzuigsysteem aan via het bedieningspaneel. Het systeem start een korte zelftest; dit kan 10 tot 20 seconden duren.

Test de werking door de ventilator op de hoogste stand te zetten. Luister of er ongebruikelijke geluiden zijn (rammelend geluid duidt op een niet-goed bevestigde filter). Houd je hand boven het afzuigvlak om te controleren of luchtstroom voelbaar is. Bij recirculatiesystemen moet je ook uitblaas voelen aan de zijkanten of achterzijde van de unit.

Waar koop ik een originele BORA PUAKF vervangingsfilter?

Originele BORA PUAKF filters zijn verkrijgbaar bij:

• BORA dealers en servicepunten
• Online verkopers van BORA onderdelen
• Onderdelen webshops die originele filters voeren

Controleer voor aankoop of de artikelcode overeenkomt: de PUAKF filter heeft code 820004. Niet-originele filters met afwijkende codes passen mogelijk niet of presteren slechter.

Prijs: een originele PUAKF filter kost tussen 60 en 90 euro, afhankelijk van de verkoper. Lagere prijzen duiden vaak op niet-originele filters of outlet-voorraad met kortere houdbaarheid (actieve koolstof verliest effectiviteit na 2 tot 3 jaar opslag).

Let op levertijd: sommige verkopers hebben de filter op voorraad, andere bestellen op aanvraag met levertijden van 5 tot 10 werkdagen. Bestel op tijd om zonder filter te zitten tijdens kookperiodes.

Wat is het verschil tussen de PUAKF en andere BORA filters?

BORA gebruikt verschillende filtertypes voor verschillende modellen en toepassingen:

De PUAKF filter heeft een hogere capaciteit dan de ULAKF en PKF. De koolstofkorrels in de PUAKF zijn grover en hebben meer oppervlak, waardoor ze meer geuren en vetten opnemen. Het gewicht van een nieuwe PUAKF is ongeveer 2,5 kg, tegenover 1,2 kg voor een ULAKF.

Een andere afwijking: de PUAKF heeft twee vergrendelingsklemmen aan de zijkanten, terwijl de PKF een schuifsysteem met rails gebruikt. De filters zijn daarom niet uitwisselbaar, zelfs als de afmetingen vergelijkbaar lijken.

Hoe vaak moet ik de BORA PUAKF filter vervangen?

Vervang de PUAKF filter op basis van gebruik:

• Dagelijks koken (2+ uur per dag): Elke 4 tot 6 maanden
• Regelmatig koken (1 uur per dag): Elke 6 tot 9 maanden
• Incidenteel koken (3-4 keer per week): Elke 9 tot 12 maanden

Type koken beïnvloedt levensduur. Frituren, wokken en hoge temperaturen verzadigen de filter sneller dan stomen of koken met lage vuurstand. Gerechten met veel vet (spek, hamburgers) belasten de filter zwaarder dan vetarme bereidingen (groenten, pasta).

BORA systemen tellen gebruiksuren en activeren een waarschuwing na een vooraf ingestelde periode (standaard 300 uur). Deze instelling kun je aanpassen in het servicemenu, maar de fabrikant adviseert de standaard niet te verhogen.

Vervang de filter ook na 12 maanden als de waarschuwing nog niet is geactiveerd. Actieve koolstof adsorbeert na verloop van tijd vocht uit de lucht, waardoor poriën verzadigd raken ook zonder kookactiviteit.

Kan ik de BORA PUAKF koolstoffilter reinigen in plaats van vervangen?

Nee, de PUAKF koolstoffilter is niet wasbaar en niet te regenereren. Actieve koolstofkorrels adsorberen geuren en vetten in hun poriën. Zodra deze poriën vol zitten, stopt de werking. Water, zeep of hitte kunnen de korrels niet reinigen; ze beschadigen juist de structuur.

Methoden die niet werken:

• Wassen: Water dringt in de korrels en vermindert adsorptiecapaciteit permanent
• Stofzuigen: Verwijdert alleen oppervlaktestof, niet de vetten en geuren in de poriën
• Verhitten in oven: Beschadigt de bindmiddelen die de korrels bijeen houden, filter valt uiteen
• Uitkloppen: Geeft tijdelijk iets meer luchtstroom, maar de poriën blijven verzadigd

Sommige fabrikanten produceren regenereerbare koolstoffilters met speciale coatings, maar BORA gebruikt deze technologie niet voor de PUAKF. Pogingen om de filter te reinigen verkorten de resterende levensduur en kunnen schade aan het afzuigsysteem veroorzaken (losse korrels in de ventilator).

Wat gebeurt er als ik de filter te lang gebruik?

Een verzadigde PUAKF filter die niet vervangen wordt, veroorzaakt:

1. Verminderde geurfiltratie: Kookgeuren blijven hangen in de keuken en verspreiden zich naar andere kamers
2. Vetaanslag: Ongefilterde vetten slaan neer op keukenkastjes, muren en plafond
3. Verhoogde motorbelasting: De ventilator moet harder werken om lucht door de verstopte filter te persen, wat energieverbruik en slijtage vergroot
4. Geluidstoename: Een overbelaste motor maakt meer lawaai
5. Kortere levensduur: Langdurige overbelasting beschadigt de motor en lagers

Bij sommige BORA modellen schakelt het systeem na herhaaldelijke waarschuwingen over op een lage ventilatorstand, die niet uit te schakelen is. Dit voorkomt motorschade, maar beperkt de afzuigcapaciteit ernstig.

Verzadigde koolstoffilters kunnen in zeldzame gevallen geuren afgeven in plaats van opnemen. Dit gebeurt wanneer opgenomen vetten beginnen te oxideren. De keuken ruikt dan muf of ranzig, zelfs zonder te koken.

Waarom ruikt mijn BORA afzuiging ondanks nieuwe filter?

Als de afzuiging geuren doorlaat na filtervervanging, check dan:

• Plastic verpakking verwijderd: De PUAKF filter is verpakt in folie. Als deze niet volledig verwijderd is, blokkeert ze luchtstroom.
• Filter correct geplaatst: Een scheef geplaatste filter laat lucht langs de randen lopen, waardoor geuren ongefilterd blijven.
• Vetfilters vervuild: De metalen vetfilters (voor de koolstoffilter) vangen vet op. Als deze vol zitten, sijpelt vet door naar de koolstoffilter en verzadigt deze versneld.
• Lekke afvoerkanalen: Bij recirculatiesystemen die deels naar buiten afvoeren, kunnen lekkages in kanalen ervoor zorgen dat ongefilterde lucht terug de keuken in komt.
• Oude geuren in compartiment: Vetaanslag in het filtercompartiment geeft geur af. Reinig het compartiment grondig voor plaatsing van de nieuwe filter.

Test of de geur uit de afzuiging komt door hem uit te schakelen en een uur te wachten. Keert de geur niet terug, dan komt hij van elders (vuilnisbak, koelkast, afvoer).

Bij nieuwe filters die direct naar plastic ruiken: dit is normaal en verdwijnt na 2 tot 3 keer gebruik. Actieve koolstof heeft een eigen geur die bij eerste verhitting vrijkomt.

Hoe reset ik de BORA filter waarschuwing na vervanging?

De reset-procedure verschilt per model. Voor de meeste BORA systemen met PUAKF filter:

BORA Pure en Classic 2.0:

1. Schakel het systeem in via het bedieningspaneel
2. Houd de aan/uit-knop 8 seconden ingedrukt
3. Het display toont een reset-symbool of de tekst “Filter reset”
4. Druk nogmaals kort op de aan/uit-knop om te bevestigen
5. Het waarschuwingslampje dooft

BORA Professional 3.0:

1. Open het servicemenu door de plus- en min-knoppen tegelijk 5 seconden ingedrukt te houden
2. Navigeer met de plus-knop naar het menu-item “Filter”
3. Druk op de aan/uit-knop om het submenu te openen
4. Selecteer “Reset” en bevestig
5. Verlaat het servicemenu door opnieuw de plus- en min-knoppen tegelijk in te drukken

Als de waarschuwing na reset opnieuw verschijnt, is de teller mogelijk niet correct gereset. Herhaal de procedure. Bij sommige modellen moet het systeem volledig uitgeschakeld zijn (via de groepenschakelaar) en 30 seconden uit blijven voordat de reset werkt.

Raadpleeg de gebruiksaanwijzing voor modellspecifieke reset-codes. Sommige bouwjaren hebben afwijkende procedures.

Kosten: nieuwe filter of BORA afzuiging vervangen?

Een originele PUAKF filter kost 60 tot 90 euro. Bij vervanging elke 9 maanden kom je uit op jaarlijkse filterkosten van 80 tot 120 euro. Over een periode van 10 jaar (gemiddelde levensduur van een BORA afzuigsysteem) is dit 800 tot 1200 euro.

Een nieuwe BORA afzuiging (vergelijkbaar met modellen die de PUAKF gebruiken) kost 1500 tot 3000 euro, plus 300 tot 600 euro installatie. Totaal: 1800 tot 3600 euro.

Filtervervanging is kostentechnisch altijd voordeliger dan vervanging van het hele systeem, tenzij:

• De motor of ventilator defect is (reparatie 400-800 euro)
• Het bedieningspaneel niet meer reageert (vervanging 200-400 euro)
• De behuizing of kanalen beschadigd zijn door vocht (herstel vaak niet mogelijk)

Als alleen de filter aan vervanging toe is en de rest functioneert normaal, is doorgaan met filtervervanging economisch de beste keuze. Overweeg vervanging van het systeem pas wanneer reparaties oplopen tot 40% van de nieuwprijs, of wanneer het model ouder is dan 12 jaar en onderdelen niet meer leverbaar zijn.

Veelgestelde vragen over BORA PUAKF filter vervanging

Kan ik een niet-originele PUAKF filter gebruiken?

Niet-originele filters zijn leverbaar, maar kwaliteit varieert sterk. Ze passen qua afmetingen, maar de koolstoflaag is vaak dunner of gebruikt minder actieve korrels. Dit resulteert in kortere levensduur (4-6 maanden in plaats van 9-12 maanden) en minder effectieve geurfiltratie. BORA garandeert prestaties alleen bij gebruik van originele filters. Als je voor een alternatief kiest, controleer dan reviews en vraag naar testresultaten voor filtercapaciteit.

Moet ik ook de vetfilters vervangen bij het vervangen van de PUAKF?

Nee, de metalen vetfilters zijn wasbaar en herbruikbaar. Was ze elke 4 tot 6 weken in de vaatwasser (zonder ander vaatwerk, met vetoplossend middel). Vervang vetfilters alleen als ze beschadigd zijn (deuken, gaten, loslatende gaas). De koolstoffilter vangt geuren op; de vetfilters beschermen de koolstoffilter tegen directe vetvervuiling. Schone vetfilters verlengen de levensduur van de PUAKF.

Hoelang kan ik een PUAKF filter bewaren voor gebruik?

Een ongebruikte PUAKF filter in ongeopende verpakking blijft 2 tot 3 jaar effectief. Actieve koolstof adsorbeert vocht uit de lucht, dus bewaar de filter droog en koel. Open de verpakking pas vlak voor plaatsing. Filters die langer dan 3 jaar bewaard zijn, hebben verminderde capaciteit, ook als ze ongebruikt lijken.

Kan ik de PUAKF filter tijdelijk verwijderen als ik niet kook?

Ja, maar dit heeft geen voordeel. Het systeem functioneert zonder koolstoffilter, maar dan komt ongefilterde lucht terug de keuken in. Als je langere tijd niet kookt (vakantie, verbouwing), schakel dan het systeem uit maar laat de filter zitten. Verwijderen verlengt de levensduur niet en vergroot het risico op verkeerd terugplaatsen.

Waarom is de PUAKF filter zo duur vergeleken met filters voor afzuigkappen?

De PUAKF bevat 2 tot 3 keer meer actieve koolstof dan standaard afzuigkapfilters. BORA downdraft systemen werken met hogere luchtsnelheden en moeten meer lucht in kortere tijd filteren. De korrels zijn ook van hogere kwaliteit (grotere poriën, langere levensduur). Productie gebeurt in kleine series voor specifieke modellen, wat de prijs verhoogt. Massa-geproduceerde afzuigkapfilters kosten minder omdat ze in miljoenen stuks gemaakt worden.

Wat te doen als de nieuwe PUAKF filter niet past?

Als de nieuwe filter niet in het compartiment schuift of de vergrendelingsklemmen niet vastmaken:

1. Controleer het artikelnummer: De PUAKF (code 820004) is alleen compatibel met PURE, Classic 2.0 en Professional 3.0 modellen. Als je een Basic of een ander model hebt, past deze filter niet.
2. Verwijder alle verpakkingsmateriaal: Sommige filters hebben naast de folie ook kartonnen steunen aan de zijkanten. Verwijder deze volledig.
3. Controleer de oriëntatie: De filter heeft een bovenzijde (vaak gemarkeerd). Als je hem ondersteboven plaatst, klikken de klemmen niet vast.
4. Reinig de geleiderails: Vetaanslag of vuil in de rails voorkomt dat de filter erin schuift. Maak de rails schoon met een vochtige doek en laat ze drogen.
5. Check op beschadiging: Een beschadigde of vervormde filter past niet goed. Inspecteer de zijkanten en hoeken op deuken of barsten.

Past de filter na deze stappen nog niet, dan is er mogelijk een verkeerd filter geleverd of is het compartiment beschadigd. Neem contact op met de verkoper met vermelding van het modelnummer van je BORA systeem (te vinden op de typeplaat) en het artikelnummer van de geleverde filter.

Forceer nooit een filter in het compartiment. Dit beschadigt de vergrendelingsklemmen en kan de behuizing scheuren, waardoor reparatie nodig is.